Ένα σκάνδαλο που είχε απ’ όλα: Μυστικές υπηρεσίες, περίεργους πράκτορες, παρακολουθήσεις, εμπλοκή Αμερικανών και Ρώσων και αστυνομική πλοκή που θα ζήλευαν και οι σκηνοθέτες του Χόλιγουντ. Το μέγα πρόβλημα είναι ότι ο ελληνικός λαός δεν έμαθε ποτέ την πλήρη αλήθεια για όλα όσα συνέβησαν εκείνη την περίοδο.
Το σκάνδαλο των τηλεφωνικών υποκλοπών 2004-05 ήταν ένα από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα των τελευταίων δεκαετιών στην Ελλάδα. Αφορούσε τηλεφωνικές υποκλοπές σε βάρος σημαντικών δημοσίων και πολιτικών προσώπων κατά την περίοδο 2004-05. Οι υποκλοπές ουσιαστικά αποκαλύφθηκαν στις 4 Μαρτίου 2005, έπειτα από έναν έλεγχο ρουτίνας, που διεξήγαγε η εταιρία Vodafone στο λογισμικό της. Η κυβέρνηση όμως ενημερώθηκε στις 10 Μαρτίου και αποκάλυψε το γεγονός στην κοινή γνώμη στις 2 Φεβρουαρίου 2006, με κοινή συνέντευξή τύπου που έδωσαν οι υπουργοί Επικρατείας, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης (Θ. Ρουσόπουλος, Γ. Βουλγαράκης και Αν. Παπαληγούρας, αντίστοιχα). Αποκαλύφθηκε λοιπόν πως μέσω ειδικού λογισμικού που είχε εγκατασταθεί στην εταιρία, παρακολουθούνταν την περίοδο 2004-05 περίπου 100 τηλέφωνα με τη χρήση 14-16 καρτοκινητών «τηλεφώνων-σκιών», τα οποία κατέγραφαν τις συνομιλίες.
Μετά από δικαστική έρευνα δύο ετών που δεν απέδωσε αποτελέσματα, η υπόθεση μπήκε στο αρχείο τον Αύγουστο του 2008. Δύο χρόνια μετά, το 2010 η υπόθεση ξανάνοιξε με την εμφάνιση νέων στοιχείων που υποδείκνυαν υπόθεση κατασκοπείας με ανάμιξη ξένων μυστικών υπηρεσιών.
Με την υπόθεση των υποκλοπών συνδέθηκε και η υπόθεση του θανάτου του υπαλλήλου της Vodafone Κώστα Τσαλικίδη. Ο Τσαλικίδης που ήταν υπεύθυνος για την ανάπτυξη του δικτύου της εταιρείας Vodafone, βρέθηκε νεκρός στις 9 Μαρτίου 2005 μία μέρα πριν γνωστοποιηθεί στις αρχές η ύπαρξη του ύποπτου λογισμικού. Επίσημα ο θάνατός του, αποδόθηκε αρχικά σε αυτοκτονία, εκδοχή που υποστηρίχτηκε από το πρώτο δικαστικό πόρισμα. Η υπόθεση όμως άνοιξε ξανά το 2010 καθώς νέα στοιχεία έκαναν λόγο για στενή διασύνδεση του θανάτου με την υπόθεση των υποκλοπών και ενίσχυσαν την εκδοχή της δολοφονικής ενέργειας, χωρίς ωστόσο μέχρι σήμερα να έχει ξεκαθαριστεί τι συνέβη εκείνη τη θολή περίοδο.
Το πρωινό της 9ης Μαρτίου 2005, η Γεωργία Τσαλικίδη βρίσκει τον γιο της, Κώστα, απαγχονισμένο στο διαμέρισμά του στον Κολωνό, μπροστά στην πόρτα του μπάνιου. Ο αδερφός του, Παναγιώτης, που φθάνει λίγα λεπτά αργότερα στο διαμέρισμα, παρά το αρχικό σοκ, έχει την ψυχραιμία και φωτογραφίζει λεπτομέρειες από τον χώρο. Ο Κώστας Τσαλικίδης, 39 ετών, ήταν μηχανικός δικτύου της Vodafone. Η υπόθεση δεν λαμβάνει την παραμικρή δημοσιότητα, όμως η οικογένεια υποστηρίζει από την πρώτη στιγμή ότι δεν είναι αυτοκτονία.
Την επομένη, 10 Μαρτίου 2005, χωρίς να υπάρξει σύνδεση με τον θάνατο στον Κολωνό, η εταιρεία ενημερώνει μυστικά την κυβέρνηση για μια συγκλονιστική αποκάλυψη: στο δικτύο της Vodafone είχε εγκατασταθεί ένα ύποπτο λογισμικό, μέσω του οποίου παρακολουθούνταν περισσότερα από 100 τηλέφωνα πολιτών και κυβερνητικών αξιωματούχων, μεταξύ αυτών και του τότε πρωθυπουργού, Κώστα Καραμανλή. Ο θάνατος Τσαλικίδη ταυτίστηκε με την υπόθεση των υποκλοπών, χωρίς ωστόσο να υπάρξει κάποιο χειροπιαστό αποτέλεσμα - μέχρι την Πέμπτη, οπότε έγινε γνωστό ότι οι δικαστικές Αρχές κατέληξαν πως ο Τσαλικίδης δολοφονήθηκε. Μετά από 13 ολόκληρα χρόνια, η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών άσκησε ποινική δίωξη κατά αγνώστων για ανθρωποκτονία από πρόθεση.
Ο Κώστας Τσαλικίδης εργαζόταν στη Vodafone από το 1994. Ήταν εργατικός, μεθοδικός και είχε σταδιακά προαχθεί σε υπεύθυνο σχεδιασμού δικτύου. Στις αρχές του 2005, όμως, φαίνεται ότι κάτι άλλαξε δραματικά. Δύο μήνες πριν βρεθεί απαγχονισμένος στο διαμέρισμά του, ο Τσαλικίδης είχε υποβάλει αιφνιδιαστικά την παραίτησή του. Οι προϊστάμενοί του στη Vodafone τού ζήτησαν να παραμείνει έως ότου βρισκόταν ο αντικαταστάτης του, όμως εκείνος περιγράφεται ως ιδιαίτερα ανήσυχος. Ο ίδιος φέρεται να είχε εκμυστηρευτεί στην αρραβωνιαστικιά του ότι «η εταιρεία θα κλείσει» και πως «πρέπει να φύγει, γιατί είναι ζήτημα ζωής και θανάτου». Από την αλληλουχία των γεγονότων, προκύπτει ότι είχε εντοπίσει την παράνομη εγκατάσταση του λογισμικού στο δίκτυο της Vodafone.
Οι Στόχοι των Γερμανικών Μυστικών Υπηρεσιών στην Ελλάδα
Παρακολουθήστε όλα τα βίντεo του VICE, μέσω της νέας σελίδας VICE Video Greece στο Facebook.
Στο εσωτερικό της εταιρείας, σε ανώτερο επίπεδο, γίνονται κλειστές και θυελλώδεις συνεδριάσεις. Μια μέρα πριν τον θάνατο του Τσαλικίδη, ο τότε CEO της Vodafone στην Ελλάδα, Γιώργος Κορωνιάς, δίνει εντολή να ξηλωθεί το παράνομο λογισμικό. Αργότερα, θα επικριθεί έντονα διότι με αυτήν την ενέργεια χάθηκε η μοναδική ευκαιρία να πιαστούν επ’ αυτοφώρω οι φυσικοί αυτουργοί των υποκλοπών. Μετά την ενημέρωση της κυβέρνησης για την τρύπα στην ασφάλεια του δικτύου, ξεκινά μια μυστική, πλην όμως τυπική εισαγγελική έρευνα, η οποία προχωρά πολύ αργά. Κι 11 μήνες αργότερα, στις 2 Φεβρουαρίου 2006, η εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ αποκαλύπτει την υπόθεση. Την ίδια μέρα, οι τότε υπουργοί (Επικρατείας) Θοδωρής Ρουσόπουλος, (Δημόσιας Τάξης) Γιώργος Βουλγαράκης και (Δικαιοσύνης) Αναστάσης Παπαληγούρας, παραχωρούν έκτακτη συνέντευξη Τύπου.
Στους περισσότερους έχει μείνει χαρακτηριστική η εικόνα του Βουλγαράκη να προσπαθεί να σχεδιάσει σε πίνακα, με έναν μαρκαδόρο, το δίκτυο των υποκλοπών – τα 14 καρτοκινητά τηλέφωνα-«κλώνους», την εμβέλεια κ.ά. Οι υπουργοί αποκαλύπτουν ότι τα τηλέφωνα που κατέγραφαν τις συνομιλίες, λειτουργούσαν σε μια περιοχή, που εξυπηρετείται από τις κεραίες «Λυκαβητός», «Πλατεία Μαβίλη», «Πύργος Αθηνών» και «Λευκός Σταυρός». Στο κέντρο αυτής βρίσκεται η Αμερικάνικη Πρεσβεία στην Αθήνα, ωστόσο τίποτα παραπάνω δεν γίνεται γνωστό, εκτός του ότι οι τα κινητά-σκιές είχαν αγοραστεί από μια γυναίκα σε κατάστημα κινητής τηλεφωνίας, στην Ακτή Μιαούλη στην Πειραιά.
Τα επόμενα χρόνια, η εξέταση του φακέλου των υποκλοπών, άλλοτε θα βαλτώνει και άλλοτε θα επισπεύδεται. Την περίοδο 2014-15 αποκαλύπτεται ότι φυσικός αυτουργός των παράνομων παρακολουθήσεων ήταν ο Ελληνοαμερικανός W.B., πράκτορας της CIA, με καταγωγή από την Κάρπαθο. Αμέσως μετά τη δημοσιοποίηση του σκανδάλου, αναχώρησε στο Αφγανιστάν για να επιστρέψει αργότερα στην Ελλάδα. Σήμερα, φέρεται να βρίσκεται στις ΗΠΑ και αρνείται να παρουσιαστεί στις ελληνικές Αρχές. Έρευνα της Καθημερινής, που παρουσίασε έγγραφα από το αρχείο Snowden και μαρτυρίες αξιωματούχων των μυστικών υπηρεσιών, οι οποίοι γνώριζαν λεπτομέρειες, κατέληγε ότι Έλληνες και Αμερικανοί ξεκίνησαν μαζί τις υποκλοπές, με επίκληση την ασφάλεια των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας, το 2004. Χωρίς να επικυρωθεί δικαστικά, οι Αμερικανοί ξεκίνησαν τη σάρωση και παρακολούθηση δεκάδων επικοινωνιών, επιχείρηση την οποία «ξέχασαν» να σταματήσουν μετά τους Αγώνες. Το Προεδρικό Διάταγμα για την πραγματοποίηση νόμιμων συνακροάσεων μέσω των δικτύων εταιρειών-παρόχων, εκδόθηκε κατά σατανική σύμπτωση την επομένη του θανάτου του Τσαλικίδη – δηλαδή έξι μήνες μετά το τέλος των Αγώνων της Αθήνας.
«Δεν έγινε επαρκής έρευνα»
Στο μεταξύ, η ξεχωριστή έρενα για την «αυτοκτονία» του 39χρονου μηχανικού δικτύων της Vodafone, παρά τα στοιχεία που προσκόμιζε κάθε τόσο η οικογένεια Τσαλικίδη, κατέληγε σε αδιέδοξο. Για τη διερεύνηση των αιτιών του θανάτου εκδόθηκαν δύο πορίσματα. Το πρώτο, το 2006, διαπίστωνε ότι ο θάνατος προήλθε από απαγχονισμό. Μια συμπληρωματική έρευνα, την περίοδο 2012- 2014, επιβεβαίωσε τα συμπεράσματα της πρώτης. Ωστόσο, οι δύο από τους τρεις ιατροδικαστές, είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η αιτία του θανάτου δεν είχε εντελώς διασαφηνιστεί.
Τον Νοέμβριο του 2014, η οικογένεια Τσαλικίδη προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. «Ο αδελφός μου Κώστας βρέθηκε από τη μητέρα μου Γεωργία Τσαλικίδη περί ώρα 07.30 π.μ. απαγχονισμένος έξωθεν του λουτρού. Ο αδελφός μου το προηγούμενο βράδυ είχε αναφέρει στην αρραβωνιαστικιά του για τον υψηλό πυρετό της μητέρας του, που τον ανησυχούσε και ότι έπρεπε να κάνει εξετάσεις. Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη μαρτυρία, τίποτε δεν έδειχνε ότι επρόκειτο για ένα αποχαιρετιστήριο τηλεφώνημα. Άλλωστε, ένας άνθρωπος που ανησυχεί για την υγεία της μητέρας του δεν θα δεχόταν να τον βρει το επόμενο πρωί σε αυτήν την κατάσταση», ανέφερε, μεταξύ άλλων, η προσφυγή της οικογένειας. Τον περασμένο Νοέμβριο, αξιολογώντας μια σειρά και από άλλα στοιχεία, το ευρω-δικαστήριο γνωμοδότησε ότι οι ελληνικές Αρχές δεν είχαν διενεργήσει επαρκή έρευνα για τα αίτια θανάτου.
Μετά και την παραπάνω εξέλιξη, η Εισαγγελία Εφετών Αθηνών ανέσυρε εκ νέου τον φάκελο από το συρτάρι και η υπόθεση ανατέθηκε στον εισαγγελέα Γρηγόρη Πεπόνη. Κατόπιν παραγγελίας του, ζητήθηκε από την εισαγγελέα Πρωτοδικών Σωτηρία Παπαγεωργακοπούλου η άσκηση της ποινικής δίωξης για ανθρωποκτονία από πρόθεση κατ' αγνώστων. Ο θάνατος του Κώστα Τσαλικίδη ήταν μια οργανωμένη δολοφονία, διαπιστώνουν οι δικαστικές Αρχές. «Δεν ξέρω αν κάποιος μπορεί να χρησιμοποιήσει τη λέξη "δικαίωση", καθώς σε τέτοιες περιπτώσεις η δικαίωση είναι μια μακρά πορεία. Βέβαια, οτιδήποτε θετικό υπάρχει σε αυτόν τον δρόμο, για να βρει κάποιος την αλήθεια, είναι καλοδεχούμενο», δήλωσε χθες στο protothema.gr ο αδερφός του Κώστα Τσαλικίδη, Παναγιώτης. «Η στάση ζωής του αδερφού μου, ο χαρακτήρας του, όσο και τα γεγονότα αυτά καθαυτά, δεν οδηγούσαν στο συμπέρασμα της αυτοκτονίας», είπε.
Όλο το σκάνδαλο των υποκλοπών είχε από την αρχή πολλά κενά τα οποία δυστυχώς δεν φωτίστηκαν ποτέ. Τα τηλέφωνα μέσω των οποίων γινόταν η παρακολούθηση χρησιμοποιούσαν κάποιες κυψέλες (κεραίες) στις περιοχές Λυκαβηττού, κλινικής Λευκού Σταυρού, Πλατείας Μαβίλη και Πύργου Αθηνών. Τα μισά από αυτά ενεργοποιήθηκαν από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 2004, δηλαδή το διάστημα που προηγήθηκε των Ολυμπιακών Αγώνων.
Ποιους παρακολουθούσαν οι κοριοί;
Τα ονόματα των πολιτικών και των δημοσίων προσώπων που παρακολουθούσε το λογισμικό ήταν τα ακόλουθα:
Καραμανλής Κωνσταντίνος, Μολυβιάτης Πέτρος, Σπηλιωτόπουλος Σπήλιος, Βουλγαράκης Γιώργος, Παπαληγούρας Αναστάσιος, Βαλληνάκης Γιάννης, Δήμας Σταύρος, Μπακογιάννη Θεοδώρα, Μαραβέλης Δημήτριος, Ιατροπούλου Αικατερίνη, Μεϊντάνη Μαρίνα, Μαρής Γεώργιος, Κόκα Αικατερίνη, Βαλληνδάς Γεώργιος, Φεργάδης Θεόδωρος, Ψυχογιός Γεώργιος, Αγγελάκης Δημήτριος, Χορευτάκη Γλυκερία, Γιαννόπουλος Νικόλαος, Μακρής Κων/νος, Μουρατίδης Αργύριος, Μπαρμπαρούση Δήμητρα, Βιτούνη Δέσποινα, Ρουμπινίδου Μιλάνα, Βουτσίνος Αλέξανδρος, Κακοταρίτης Ιωάννης, Σηφακάκης Ιωάννης, Κουλίδου Αναστασία, Τσιλιμάντος Γρηγόριος, Νικολίνας Ιωάννης, Νότας Αναστάσιος, Σόντις Θεόδωρος, Παυλίδης Πέτρος, Παπαντωνίου Ιωάννης, Πνευματικάκης Εμμανουήλ, Μοκτάρ Ραμζί, Ισκιάρ Αττίλα, Μαλούμ Μοχαμάτ Ουντίν, Αντουλάχ Τζαμάλ, Χουσεΐν Μοχάμετ Σαντίκ, Μοχαμάτ Μείμ, Χουσείν Μοχάμεν, Ιμπραχήμ Αχμάντ Τάρεκ, Καντίρ Αρης, Ταίρ Χερμίζ και Σαντί Αγιούμπι.
Σημειώνεται ότι οι ΗΠΑ είχαν αρνηθεί κάθε εμπλοκή με την υπόθεση, ενώ η ίδια η Vodafone δια μέσου του τότε αντιπροέδρου και διευθύνοντα συμβούλου της, Γ. Κορωνιά, ανέφερε τότε ότι η Πολιτεία είχε ενημερωθεί από την πρώτη στιγμή. Η Ανεξάρτητη Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ) που ερεύνησε εκ των υστέρων την υπόθεση κατέθεσε αρχικά το πόρισμά της στη Βουλή σύμφωνα με το οποίο τα κέντρα παρακολούθησης ήταν τρία, ο αριθμός των τηλεφώνων που ήταν παγιδευμένα, απροσδιόριστος, ενώ ανέφερε πως η Vodafone είχε δώσει στην ΑΔΑΕ διαφορετική λίστα τηλεφώνων από αυτή που της είχε προσκομίσει η Ericsson η δεύτερη εταιρία που είχε εμπλακεί στην υπόθεση.
Παρόλα αυτά η Αρχή Διασφάλιση του Απορρήτου των Επικοινωνιών κατέθεσε και δεύτερο της πόρισμα το οποίο κατέληγε στο συμπέρασμα ότι χωρίς φυσικό αυτουργό μέσα από τη Vodafone δεν θα μπορούσαν να γίνονται οι παρεμβάσεις στο παράνομο λογισμικό. Πολλά χρόνια αργότερα, το 2010 από τις έρευνες των αρχών προέκυψε ότι ένα «άτομο – φαντομάς» ονόματι Πέτρος Μάρκου, αγόρασε με τιμολόγιο την 8η Ιουνίου του 2004, τέσσερις τηλεφωνικές συσκευές. Στην τέταρτη από αυτές τις συσκευές κάποιος έβαλε κάρτα SIM που αντιστοιχούσε στην “αμερικάνικη πρεσβεία” και επικοινωνούσε με άλλες γραμμές -κινητές ή σταθερές- της πρεσβείας, έως το Δεκέμβριο του 2004.
Το «σχέδιο Πυθία»
Μαζί με την ανάκριση για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών προέκυψε και το αποκαλούμενο «σχέδιο Πυθία» το οποίο τελεσφόρησε τον Ιούνιο του 2015 με την έκθεση του επίκουρου Ανακριτή κατά της Διαφθοράς, Δημήτρη Φούκα. Η ανάκριση του δικαστικού λειτουργού αφορούσε τρεις δικογραφίες που συνενώθηκαν στην πορεία της έρευνας, οι οποίες αφορούσαν: το σχέδιο Πυθία 1, τις υποκλοπές, και υπόθεση παραβίασης μυστικών της Πολιτείας.
Το λεγόμενο «σχέδιο Πυθία» φέρεται να αποσκοπούσε στην άσκηση πίεσης και στον εξαναγκασμό της ελληνικής κυβέρνησης να αλλάξει πολιτική σε θέματα που αφορούσαν τις διεθνείς σχέσεις της χώρας με αποκορύφωμα ακόμη και τη φυσική εξόντωση του τότε πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή. Ο ίδιος ο τότε ανακριτή κατά της Διαφθοράς, Δημήτρης Φούκας έγραφε:
«Σκοπός των δραστών φαίνεται ότι ήταν η διακοπή της πολιτικής και οικονομικής προσέγγισης της Ελλάδας με τη Ρωσία που τότε είχε αρχίσει να διαμορφώνεται σε κρίσιμους τομείς, ειδικότερα της ενέργειας, των εξοπλισμών και των κρατικών προμηθειών». Για την δικογραφία αυτή ασκήθηκε ποινική δίωξη, μετά από εισαγγελική έρευνα με αφορμή καταγγελίες για σχέδιο δολοφονίας του κ. Καραμανλή, κατά αγνώστων δραστών για τα αδικήματα των «προπαρασκευαστικών πράξεων εσχάτης προδοσίας», «διατάραξης ομαλής λειτουργίας του Πολιτεύματος» και «αποστέρησης του πρωθυπουργού από την ενάσκηση της εξουσίας, που του παρέχει το Σύνταγμα».
Παράλληλα για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών, στην οποία ήταν κατηγορούμενος για κατασκοπεία και ένας 65χρονος πρώην υπάλληλος της Αμερικανικής Πρεσβείας, ο κ. Φούκας επιβεβαίωνε ότι, από τον Αύγουστο του 2004 μέχρι και το Μάρτιο του 2005, ένας Αμερικανός πράκτορας επιχείρησε με πρόθεση να λάβει σε γνώση του απόρρητες πληροφορίες που αφορούσαν στα συμφέροντα της Ελληνικής Δημοκρατίας μέσω τηλεφωνικών υποκλοπών. Από τα στοιχεία του ανακριτή προέκυψε πως η σύζυγος του συγκεκριμένου προσώπου ήταν εκείνη που είχε αγοράσει τα καρτοκινητά-σκιές από την Ακτή Μιαούλη με το ψευδώνυμο Πέτρος Μάρκου.
Ο πράκτορας αυτός φαίνεται να ήταν γνωστός με το όνομα William Bazil με καταγωγή από την Κάρπαθο, όλοι τον ήξεραν αλλά κανείς δεν τον συνέλαβε ποτέ. Μετά την αποκάλυψη των υποκλοπών ο εν λόγω πράκτορας εξαφανίστηκε από την Ελλάδα και η τύχη του αγνοείται, όπως και η τύχη όλων των παραπάνω δικογραφιών. Ο λαός δεν έμαθε ποτέ την αλήθεια για ένα από τα μεγαλύτερα σκάνδαλα που συγκλόνισαν την Ελλάδα και η ζωή συνεχίζεται…
