Δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο έγκριτο διεθνές επιστημονικό περιοδικό New England Journal of Medicine μια διεθνής σειρά περιστατικών που επιβεβαιωμένα με PCR μολύνθηκαν από τον ιό της ευλογιάς των πιθήκων.
Οι Καθηγητές της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Θεραπευτικής-Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής), Σταυρούλα (Λίνα) Πάσχου (Επίκουρη Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας) και Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής-Αιματολογίας-Ογκολογίας και Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα κύρια σημεία της δημοσίευσης αυτής.
Συγκεκριμένα, παρουσιάζονται 528 λοιμώξεις που διαγνώστηκαν μεταξύ 27 Απριλίου και 24 Ιουνίου 2022 σε 43 τοποθεσίες από 16 χώρες. Συνολικά, 98% των ατόμων που μολύνθηκαν ήταν ομοφυλόφιλοι ή αμφιφυλόφιλοι άνδρες, 75% ήταν λευκοί και 41% είχαν ήδη μόλυνση από τον ιό HIV. H διάμεση ηλικία ήταν τα 38 έτη. Η μετάδοση είναι πιθανό ότι συνέβη μέσω σεξουαλικής δραστηριότητας στο 95%.
Σχετικά με την κλινική εικόνα, 95% των ασθενών παρουσίασε εξάνθημα (64% είχε <10 βλάβες), 73% είχε βλάβες του γεννητικού συστήματος και 41% είχε βλάβες των βλεννογόνων. Τα κοινά συστηματικά χαρακτηριστικά που προηγήθηκαν του εξανθήματος περιλάμβαναν πυρετό (62%), λήθαργο (41%), μυαλγία (31%) και κεφαλαλγία (27%). Η λεμφαδενοπάθεια ήταν επίσης συχνή (αναφέρθηκε σε ποσοστό 56%). Ταυτόχρονες σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις αναφέρθηκαν σε 109 από τα 377 άτομα (29%) που εξετάστηκαν. Μεταξύ των 23 ατόμων με σαφές ιστορικό έκθεσης, η διάμεση περίοδος επώασης ήταν 7 ημέρες (με εύρος από 3 έως 20). Το DNA του ιού της ευλογιάς των πιθήκων ανιχνεύθηκε στο σπερματικό υγρό σε 29 από τα 32 άτομα, στα οποία αναλύθηκε.
Αντιϊκή αγωγή χορηγήθηκε στο 5% των ατόμων συνολικά, ενώ 70 (13%) νοσηλεύτηκαν. Οι λόγοι νοσηλείας ήταν η ανάγκη διαχείρισης του πόνου, κυρίως σοβαρού πρωκτικού πόνου (21 άτομα), η επιμόλυνση μαλακών ιστών (18), φαρυγγίτιδα που περιόριζε την από του στόματος πρόσληψη τροφής (5), διάφορες οφθαλμικές βλάβες (2), οξεία νεφρική βλάβη (2), μυοκαρδίτιδα (2), καθώς και σκοποί ελέγχου των λοιμώξεων (13). Δεν αναφέρθηκαν θάνατοι.
Συμπερασματικά, φαίνεται ότι η ευλογιά των πιθήκων εκδηλώνεται με ποικίλα σημεία και συμπτώματα από το δέρμα και συστηματικά. Η πρόσφατη ταυτοποίηση περιπτώσεων εκτός περιοχών όπου ήταν παραδοσιακά ενδημική υπογραμμίζει την ανάγκη για ταχεία αναγνώριση των περιπτώσεων, ώστε να περιοριστεί η περαιτέρω εξάπλωση του ιού στην κοινότητα.
Προειδοποίηση ότι αναμένεται αύξηση του αριθμού των θανάτων από την ευλογιά των πιθήκων, απηύθυνε σήμερα το περιφερειακό γραφείο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) για την Ευρώπη μετά την ανακοίνωση των πρώτων θανάτων εκτός Αφρικής. Ο ΠΟΥ υπογραμμίζει ωστόσο ότι οι σοβαρές επιπλοκές παραμένουν σπάνιες.Δύο θάνατοι ανθρώπων που προβλήθηκαν από την ευλογιά των πιθήκων ανακοινώθηκαν από την Παρασκευή στην Ισπανία και άλλος ένας στη Βραζιλία, χωρίς να είναι γνωστό εάν πράγματι ο ιός είναι η αιτία αυτών των θανάτων.
Αυτά τα τρία κρούσματα αυξάνουν σε οκτώ τον αριθμό των θανάτων που έχουν καταγραφεί παγκοσμίως από τον Μάιο, οι πέντε πρώτοι καταγράφηκαν στην Αφρική, όπου η ασθένεια είναι ενδημική και εντοπίστηκε για πρώτη φορά στον άνθρωπο το 1970.
“Δεδομένης της συνέχισης της εξάπλωσης της ευλογιάς των πιθήκων στην Ευρώπη, περιμένουμε ότι θα υπάρχουν περισσότεροι θάνατοι”, δήλωσε σε ανακοίνωση η Κάθριν Σμόλγουντ, υπεύθυνη για τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης του ΠΟΥ Ευρώπης, όπως αναφέρει το ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Ο στόχος πρέπει να είναι “να σταματήσει γρήγορα η μετάδοση του ιού στην Ευρώπη και να πάψει αυτή η πανδημία”, τονίζει η Σμόλγουντ, που υπογραμμίζει ωστόσο ότι στην πλειονότητα των κρουσμάτων, η ασθένεια θεραπεύεται από μόνη της, χωρίς να χρειάζεται θεραπεία.
“Η αναφορά των θανάτων που σχετίζονται με την ευλογιά των πιθήκων δεν αλλάζει την εκτίμησή μας για την επιδημία στην Ευρώπη. Γνωρίζουμε ότι, αν και στις περισσότερες περιπτώσεις περνά από μόνη της, η ευλογιά των πιθήκων μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές”, σημείωσε.
Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, περισσότερα από 18.000 κρούσματα έχουν εντοπιστεί παγκοσμίως εκτός Αφρικής από τις αρχές Μαΐου, τα περισσότερα από αυτά στην Ευρώπη.
Προς το παρόν, ο ΠΟΥ τονίζει ότι δεν υπάρχουν εμβόλια για όλους και ως εκ τούτου συνιστά να δοθεί προτεραιότητα σε αυτούς που κινδυνεύουν περισσότερο, στους ασθενείς και σε αυτούς που τους φροντίζουν ή σε αυτούς που κάνουν έρευνα.
